Главна страница

Од Википедија — слободната енциклопедија

Добре дојдовте на Википедија

слободната енциклопедија што може секој да ја уредува
имаме 131.858 статии на македонски јазик
Избрана статија за оваа седмица
World map of countries by literacy rate.svg

Писменост — поим кој традиционално се дефинира како способност за читање и пишување. Денес значењето е проширено да вклучува и способност да се користат јазикот, бројките, сликите, сметачите и други основни начини за разбирање, општење, стекнување со корисни знаења, решавање на математички проблеми и употреба на доминантниот симболски системи на културата. Концептот за писменост се прошири во земјите-членки на ОЕЦД да вклучува и вештини за пристап до знаење преку технологијата и способност за проценка на комплексни контексти. Лице кое патува и престојува во странска земја, но не е во можност да чита или пишува на јазикот на месното население во земјата исто така би се сметало од страна на месното население за неписмено.

Клучот за писменоста е развојот на читањето, напредок во однос на вештините кое започнува со способноста да се разберат изговорените зборови и декодираат напишаните зборови и кулминира во длабоко разбирање на текстот. Развојот на читањето вклучува голем спектар на комплексни јазични основи вклучувајќи свест за говорни звуци (фонологија), правописни модели (правопис), значењето на зборот (семантиката), граматика (синтакса) и модели на образување на зборови (морфологија), сите обезбедувајќи ја потребната платформа за разбирање при читањето.

Откако овие вештини се стекнати, читателот може да стекне целосна јазична писменост, која вклучува способности да се аплицира на печатениот материјал критичка анализа, оценка и синтеза; да се пишува со точност и кохерентност; и за да се користат информацијата и увидот од текстот како основа за информирани одлуки и креативна мисла. Неможноста да се направи ова се нарекува неписменост или аналфабетизам.

Oрганизацијата за oбразование, наука и култура на ООН (УНЕСКО) ја дефинира писменоста како "способност да се идентификува, разбере, толкува, твори, општи и да се пресметува користејќи печатени и писмени материјали кои се поврзани со различни контексти. Писменоста вклучува континуитет во учењето со цел овозможување на поединците да ги постигнат своите цели, да ги развијат своите знаења и потенцијали и да учествуваат целосно во нивната заедница и поширокото општество. (Дознајте повеќе...)


Слика на денот
Дали сте знаеле…

Занимливости од содржините на Википедија:

Едноаголник
На денешен ден…

Денес е 3 декември 2022 г.

Настани:

1942  Во Тетово излезе првиот број на весникот на Окружниот комитет на КПЈ за територијата на Македонија под италијанска окупација „Востаник“. Излегуваше до февруари 1943 година.
1944  Грчка граѓанска војна: Во Атина избиле судири помеѓу ЕЛАС и владините сили поддржани од британската војска.
1967  Лекарите во Кејптаун, во Јужноафриканската Република, објавија дека во болницата „Гроте Шур“, за првпат во историјата, е извршено успешно пресадување на човечко срце. Екипата на чело со д-р Кристијан Барнар изврши операција врз заболениот Луис Вашкански, меѓутоа тој умре по десетина дена.
1984  Во Бопал, Индија, во фабриката за пестициди во мнозинска сопственост на американската компанија „Јунион Карбид“ се случила катастрофа во која загинале повеќе од 3.800 луѓе, а помеѓу 150.000 и 600.000 луѓе претрпеле здравствени последици. Бопалската катастрофа претставува најголема индустриска катастрофа во светот.
1993  САД отворија Канцеларија за врски во Скопје, а на чело на ова дипломатско претставништво е поставен Роберт Норман.
1997  Германското Министерство за одбрана поведе дисциплинска постапка против шестмина војници, кои просториите во нивните касарни ги украсувале со слики на Адолф Хитлер и со нацистички знамиња.
2012  Најмалку 475 луѓе загинале кога тајфунот „Бофа“ ги погодил Филипините.

Родени:

1368  Шарл VI Лудиотфранцуски крал.
1447  Бајазит IIотомански султан.
1800  Франце Прешерн — словенечки поет.
1830  Фредерик Лејтон — англиски академски сликар.
1857  Џозеф Конрад — англиски писател.
1883  Антон Веберн - австриски композитор и диригент.
1911  Нино Рота - италијански композитор.
1922  Свен Никвист — шведски кинематограф.
1923  Стјепан Бобек — хрватски и југословенски фудбалер и тренер.
1930  Жан-Лик Годар — француско-швајцарски режисер.
1942  Педро Роча — уругвајски фудбалер.
1945  Божидар Димитров — бугарски историчар и политичар.
1948  Ози Озборн — англиски пејач, член на групата „Блек сабат“.
1953  Франц Кламер — австриски скијач.
1960  Дарил Хана — американска глумица.
1960  Џулиен Мур — американска глумица.
1960  Игор Ларионов — руски и советски хокеар.
1965  Ендрју Стентон — американски режисер.
1965  Катарина Вит — германска лизгачка.
1968  Брендан Фрејзер — канадско-американски глумец.
1977  Ксенија Пајчин — српска пејачка, .
1977  Адам Малиш — полски ски-скокач.
1981  Давид Вилја — шпански фудбалер.
1982  Мишел Есиен — гански фудбалер.
1984  Аврам Пападопулос — грчки фудбалер.
1985  Ласло Чех — унгарски пливач.
1987  Мануеле Боаро — италијански велосипедист.
1990  Кристијан Бентеке — белгиски фудбалер.
1997  Мајкл Норман — американски атлетичар.

Починале:

1154  Анастасиј IV — римски папа.
1533  Василиј III Московскикнез на Московското Кнежевство.
1888  Карл Цајс — германски оптичар.
1894  Роберт Луис Стивенсон — шкотски писател.
1919  Пјер Огист Реноар — француски сликар.
1937  Јожеф Атила — унгарски поет.
1941  Павел Филонов — руски и советски сликар и поет.
1949  Елин Пелин — бугарски писател.
1956  Александар Родченко — руски и советски сликар и вајар.
1965  Благоја Стефановски - Гојчо — македонски револуционер.
1980  Драги Костовски — македонски артист.
1991  Стојан Гогов — доајен на народниот театар „Антон Панов“ од Струмица.
1993  Саво Костовски — македонски првоборец.
1994  Франтишек Вацлав Мареш — професор по славистика.
2012  Злата Петковиќ — српска глумица.
2015  Скот Вејланд — американски рок-пејач, член на групата Stone Temple Pilots.
2015  Благоја Стефановски — македонски политичар.
2020  Алисон Лури — американска писателка.
Што е Википедија?

Википедија е енциклопедија напишана преку соработка на многу од нејзините читатели. Таа е посебен вид на мрежно место, наречено вики, што го прави придонесот кон неа брз и лесен.

Сакате да помогнете?
Започнете со нашиот вовед!

Други области
  • Селска чешма — централниот форум за дискусија на Википедија, место каде што можете да поставувате прашања и да давате коментари.
  • Портал на заедницата — проекти, ресурси и активности за сите кои сакаат да се вклучат во проектот.
  • На други јазици — Википедија е повеќејазичен проект. Освен на македонски, Википедија е достапна и на преку 300 други јазици.
Збратимени проекти

Википедија е проект на Фондацијата Викимедија — непрофитна организација која опфаќа и други проекти:

Commons-logo.svg
Ризница
Складиште на слики, снимки и други мултимедијални содржини
Wikinews-logo-51px.png
Викивести
Вести со права за слободна употреба
Wiktionary-logo-51px.gif
Викиречник
Речник и лексикон
Wikiquote-logo-51px.png
Викицитат
Збирка на цитати
Wikibooks-logo-35px.png
Викикниги
Учебници и прирачници со права за слободна употреба
Wikisource-logo.png
Викиизвор
Библиотека на дела со права за слободна употреба
Wikispecies-logo-35px.png
Викивидови
Именик на видови
Wikiversity-logo-41px.png
Викиуниверзитет
Материјали и активности за учење со права за слободна употреба
Wikimedia-logo-35px.png
Мета-вики
Усогласување на проектот „Викимедија“
Wikidata-logo.svg
Википодатоци
База на слободни знаења
Wikivoyage-logo.svg
Википатување
Отворен туристички водич